جمعه شب با Suno (سونو) یک جینگل سی‌ثانیه‌ای برای ریلز کافه‌تان ساخته‌اید و می‌خواهید فردا زیر تبلیغ پولی اینستاگرام بگذاریدش. ساخت آهنگ با هوش مصنوعی ده دقیقه طول کشید؛ سؤال سخت‌تر این است: کپی‌رایت آهنگ هوش مصنوعی مال کیست و اجازهٔ انتشارش را دارید؟
جواب به دو چیز بستگی دارد: قرارداد ابزاری که با آن ساخته‌اید و سهمی که خودتان در اثر داشته‌اید. در Suno آهنگی که در دورهٔ اشتراک پولی ساخته و از مسیر رسمی دانلود شده باشد، برای کار تجاری مال شماست؛ خروجی پلن رایگان فقط مصرف شخصی دارد و Udio (یودیو) فعلاً به هیچ کاربری اجازهٔ دانلود و انتشار بیرونی نمی‌دهد. قانون آمریکا هم از آهنگی که تمامش را ماشین ساخته حمایت نمی‌کند؛ آنچه با اطمینان «اثر شما» است، شعر و تغییراتی است که خودتان ساخته‌اید.
در ادامه قوانین پنج ابزار موسیقی‌ساز، موضع دادگاه‌ها و قانون ایران، دعوای شرکت‌های موسیقی و قاعده‌های انتشار را تا شهریور ۱۴۰۵ مرور می‌کنیم؛ آخرش هم چک‌لیست و نکته‌های شعر فارسی آمده. این نوشته اطلاع‌رسانی است، نه مشاورهٔ حقوقی.
مالکیت در قرارداد، حمایت در قانون: چرا دو سؤال جداست؟
«این آهنگ مال کیست؟» دو سؤال است. اولی قراردادی است: ابزار به شما اجازهٔ دانلود، فروش یا انتشار در کانال درآمددار داده؟ جوابش در شرایط استفاده و پلن شماست. دومی قانونی است: اگر کسی آهنگ را به نام خودش منتشر کرد، قانون حق مؤلف (کپی‌رایت) از شما دفاع می‌کند؟ این دو جواب لزوماً یکی نیستند. Suno صریح نوشته که حقش در خروجی را به مشترک پولی واگذار می‌کند، اما تضمین نمی‌دهد اصلاً کپی‌رایتی به آن تعلق بگیرد.
مثلاً اگر فقط نوشته باشید «پاپ شاد برای کافه»، طبق قرارداد صاحب آهنگ هستید و می‌توانید از آن درآمد بگیرید؛ اما اگر رقیبتان همان را در تبلیغش بگذارد، شکایت کپی‌رایت دست‌کم در آمریکا به احتمال زیاد به جایی نمی‌رسد. اگر شعر را خودتان نوشته باشید، دست‌کم شعر قابل دفاع است.
Suno، Udio و بقیه: هر پلن چه حقی به شما می‌دهد؟
قاعده‌ها در یک سال گذشته چند بار عوض شده‌اند؛ جدول، وضعیت نیمهٔ شهریور ۱۴۰۵ را نشان می‌دهد.
| ابزار | پلن رایگان | پلن پولی | استفادهٔ تجاری | دانلود |
|---|---|---|---|---|
| Suno | فقط استفادهٔ شخصی؛ مالک آهنگ Suno است | Pro ماهی ۱۰ و Premier ماهی ۳۰ دلار؛ مالکیت به شما واگذار می‌شود | فقط با پلن پولی و دانلود رسمی | رایگان ۷ دانلود آزمایشی در کل؛ Pro ماهی ۲۰ و Premier ماهی ۶۰ |
| Udio | شنیدن در سایت و فرستادن لینک | Standard ماهی ۱۰ و Pro ماهی ۳۰ دلار؛ مالکیت نزد Udio | در هیچ پلنی | از آبان ۱۴۰۴ بسته است |
| AIVA | ماهی ۳ دانلود؛ کپی‌رایت مال AIVA؛ ذکر نام لازم | Standard حدود ۱۱ و Pro حدود ۳۳ یورو در ماه (سالانه) | Standard: درآمد محدود در شبکه‌های اجتماعی؛ Pro: کامل، با کپی‌رایت برای شما | Standard ماهی ۱۵ و Pro ماهی ۳۰۰ |
| Soundraw | ساختن و شنیدن، بدون دانلود | Creator برای موسیقی زمینه؛ Artist برای انتشار آهنگ | Creator فقط موسیقی زمینه؛ Artist انتشار پس از تغییر جدی | فقط با اشتراک |
| ElevenLabs Music | بدون دانلود؛ ذکر نام لازم | Starter ماهی ۶ و Creator ماهی ۲۲ دلار | مجاز جز فیلم، تلویزیون، رادیو و بازی تجاری؛ انتشار در استریم از Creator | Starter ماهی ۳۰ و Creator ماهی ۲۵۰ دقیقه |
استفادهٔ تجاری از آهنگ Suno: فقط با پلن پولی و دانلود رسمی
هوش یاب برای آهنگ باکلام، به‌خصوص با شعر فارسی، اول Suno را پیشنهاد می‌کند، چون شعر فارسی می‌پذیرد و قراردادش برای مشترک پولی روشن است. خلاصهٔ شرایط استفادهٔ Suno که از ۱۲ شهریور ۱۴۰۵ اجرا می‌شود:
- پلن رایگان: فقط استفادهٔ «قانونی، شخصی و غیرتجاری»؛ طبق راهنمای Suno مالک آهنگ خود Suno است و اشتراکی که بعداً بخرید، به‌طور پیش‌فرض به آهنگ‌های قبلی حق تجاری نمی‌دهد.
- Pro و Premier (ماهی ۱۰ و ۳۰ دلار؛ سالانه ۸ و ۲۴ دلار): Suno حقش در خروجی را به شما واگذار می‌کند و این حق با لغو اشتراک از بین نمی‌رود.
- شرط تازه: استفادهٔ تجاری فقط برای آهنگی است که در سهمیهٔ پلن و از مسیر رسمی دانلود شده باشد. ضبط صدای پخش یا ریپ کردن ممنوع است و Suno از تابستان ۱۴۰۵ واترمارک و اثر انگشت صوتی را به کار گرفته تا آهنگ‌هایش بیرون از سایت هم شناخته شوند.
- سهمیه‌ها (طبق اعلام مرداد Suno): حساب رایگان در کل عمرش ۷ دانلود آزمایشی برای مصرف شخصی دارد، Pro ماهی ۲۰ و Premier ماهی ۶۰. دانلود اضافه خریدنی است و سقف شامل آهنگ‌های قدیمی هم می‌شود؛ فقط Suno Studio (ویژهٔ Premier) سقف ندارد.
از ۱۸ شهریور هم مدل‌های v6، که به گفتهٔ Suno با همکاری وارنر، BMG و Believe ساخته شده‌اند، جای مدل‌های قبلی را گرفته‌اند.
Udio: باغی که در خروجی ندارد
Udio از ۸ آبان ۱۴۰۴، یک روز پس از توافق با یونیورسال، دانلود صدا، ویدئو و استم را برای همه بست و فقط ۴۸ ساعت برای نجات آهنگ‌های قبلی فرصت داد. شرایط استفادهٔ تازه‌اش (۲۱ آبان ۱۴۰۴) صریح است: خروجی مال Udio و صاحبان مجوزش است، شما فقط استفادهٔ شخصی و غیرتجاری دارید و نباید آن را روی دستگاه شخصی یا پلتفرم‌هایی مثل یوتیوب، اینستاگرام، تیک‌تاک و اسپاتیفای بگذارید؛ فقط فرستادن لینک صفحهٔ آهنگ مجاز است و پلن پولی هم این را عوض نمی‌کند. پلتفرم مجوزدار وعده‌داده‌شده تا شهریور ۱۴۰۵ نیامده است. پس برای ویدئو، تبلیغ یا انتشار، Udio فعلاً گزینه نیست.
AIVA، Soundraw و ElevenLabs: مجوز روشن‌تر برای موسیقی بی‌کلام
اگر فقط موسیقی زمینه برای ویدئو یا پادکست لازم دارید، مجوز این سه ساده‌تر است:
- AIVA (آیوا) موسیقی ارکسترال، سینمایی و امبینت می‌سازد و طبق صفحهٔ قیمت‌ها، کپی‌رایت را فقط در پلن Pro به شما می‌دهد؛ Standard فقط درآمد محدود در یوتیوب، اینستاگرام، تیک‌تاک و Twitch را مجاز می‌کند.
- در Soundraw (ساندراو)، طبق صفحهٔ مجوزش، پلن Creator برای موسیقی زمینهٔ ویدئو، پادکست و تبلیغ است و انتشار در اسپاتیفای پلن Artist می‌خواهد، آن هم وقتی قطعه را آن‌قدر تغییر دهید (مثلاً صدای خودتان را رویش بخوانید) که آشکارا با اصل فرق کند. حق ضبط صوتی قطعهٔ اصلی نزد Soundraw می‌ماند.
- موسیقی‌ساز ElevenLabs (الون‌لبز) به گفتهٔ خود شرکت فقط با دادهٔ مجوزدار آموزش دیده است. طبق شرایط Eleven Music (خرداد ۱۴۰۵)، پلن رایگان دانلود ندارد، استفاده در فیلم، تلویزیون، رادیو و بازی‌های تجاری چندپلتفرمی فقط با قرارداد سازمانی مجاز است و انتشار در سرویس‌های استریم از پلن Creator شروع می‌شود.
گزینهٔ رایگان، Treblo (تربلو) است که طبق صفحه‌اش در هوش یاب حق تجاری خروجی را به کاربر می‌دهد؛ شرایط روزش را خودتان بخوانید. بقیهٔ ابزارها در دستهٔ ابزارهای صوت هستند.
نمی‌دانید برای کار خودتان کدام ابزار و کدام پلن لازم است؟ در هوش یاب بنویسید: «یک موسیقی بی‌کلام ۳۰ ثانیه‌ای برای تیزر محصولم بساز» تا ابزارهای مناسب را همراه نقشهٔ راه قدم‌به‌قدم و پرامپت آماده ببینید.
کپی‌رایت آهنگ هوش مصنوعی: قانون از چه چیزی حمایت می‌کند؟
روشن‌ترین جواب از آمریکا آمده، جایی که بیشتر این ابزارها ثبت شده‌اند. ادارهٔ کپی‌رایت آمریکا در بخش دوم گزارش هوش مصنوعی (بهمن ۱۴۰۳) نتیجه گرفت:
- پرامپت به‌تنهایی کسی را پدیدآورنده نمی‌کند.
- از خروجی فقط جایی حمایت می‌شود که انسان عناصر بیانی کافی را تعیین کرده باشد؛ مثل شعر یا ملودی خودتان که در آهنگ قابل تشخیص است.
- انتخاب، چیدمان و تغییر خلاقانهٔ خروجی‌ها هم می‌تواند حمایت شود.
دادگاه تجدیدنظر فدرال حوزهٔ واشنگتن دی‌سی در پروندهٔ Thaler v. Perlmutter (اسفند ۱۴۰۳) گفت قانون کپی‌رایت آمریکا پدیدآورندهٔ انسانی می‌خواهد و دیوان عالی آمریکا اسفند ۱۴۰۴ درخواست رسیدگی به آن را نپذیرفت. راهنمای خود Suno هم می‌گوید آهنگ صددرصد ماشینی در آمریکا کپی‌رایت نمی‌گیرد.
کشورهای دیگر یک‌صدا نیستند. انگلستان از قدیم «اثر رایانه‌ای» را به نام کسی که مقدمات ساختش را فراهم کرده حمایت می‌کند، هرچند دولت در فروردین ۱۴۰۵ پیشنهاد حذف این حمایت را داده است. دادگاه اینترنتی پکن هم در ۱۴۰۲ از تصویری حمایت کرد که سازنده‌اش در پرامپت، تنظیمات و انتخاب نتیجه سهم فکری داشت. وجه مشترک: هرچه سهم انسانی بیشتر و مستندتر، شانس حمایت بیشتر.
در ایران چه؟
قانون اصلی حق مؤلف در ایران هنوز قانون حمایت حقوق مؤلفان و مصنفان و هنرمندان مصوب دی ۱۳۴۸ است. مادهٔ ۱ «پدیدآورنده» را مؤلف، مصنف و هنرمند می‌داند و «اثر» را چیزی که «از راه دانش یا هنر یا ابتکار آنان» پدید می‌آید؛ اثر موسیقی هم در مادهٔ ۲ آمده است. در متن قانون حرفی از ماشین یا هوش مصنوعی نیست و در منابعی که بررسی کردیم، قانون تازه‌ای هم تکلیف این آثار را روشن نکرده. برداشت منطقی این است که شعر یا ملودی خودتان زیر چتر قانون است، اما حمایت از بخشی که تماماً کار ماشین است دست‌کم محل تردید است.
مادهٔ ۲۲ هم حمایت را به اثری محدود می‌کند که نخستین بار در ایران منتشر یا اجرا شده باشد و ایران عضو کنوانسیون برن نیست، پس حمایت خودکار بین‌المللی در کار نیست. در عمل، برای انتشار در پلتفرم‌های جهانی، قرارداد ابزار و قوانین پلتفرم تعیین‌کننده‌تر است؛ برای قرارداد جدی یا ثبت رسمی با وکیل مالکیت فکری مشورت کنید.
دعوای شرکت‌های موسیقی با Suno و Udio به کجا رسید؟
بیشتر قاعده‌های تازه از دادگاه‌ها و توافق‌ها آمده‌اند:
- تیر ۱۴۰۳: یونیورسال، سونی و وارنر با هماهنگی انجمن صنعت ضبط آمریکا (RIAA) از Suno و Udio به اتهام آموزش مدل با ضبط‌های دارای حق نشر شکایت کردند و تا ۱۵۰ هزار دلار خسارت برای هر اثر خواستند.
- زمستان ۱۴۰۳ و آبان ۱۴۰۴: انجمن‌های حقوق موسیقی آلمان (GEMA) و دانمارک (Koda) هم از Suno شکایت کردند.
- ۷ آبان ۱۴۰۴: یونیورسال با Udio توافق کرد تا در ۲۰۲۶ پلتفرمی «دیواردار» با موسیقی مجوزدار راه بیفتد؛ فردایش دانلودها بسته شد.
- آبان و آذر ۱۴۰۴: وارنر اول با Udio و بعد (۴ آذر) با Suno کنار آمد و Suno قول مدل‌های مجوزدار و دانلود فقط برای حساب‌های پولی را داد.
- ۲۹ تیر ۱۴۰۵: سونی، تنها شرکت بزرگی که با Udio کنار نیامده، شکایت دومی دربارهٔ ۳۰٬۱۱۷ ضبط طرح کرد؛ شکایت یونیورسال و سونی از Suno هم ادامه دارد.
- ۹ مرداد ۱۴۰۵: دادگاه منطقه‌ای مونیخ به نفع GEMA رأی داد: Suno نباید شش ترانهٔ مورد دعوا را بی‌مجوز در آموزش و خروجی به کار ببرد و مسئول خسارت است، چون اجزای اصلی آن‌ها در خروجی‌ها قابل تشخیص بود. رأی هنوز قطعی نیست.
- مرداد و شهریور ۱۴۰۵: Suno با BMG، Believe و TuneCore قرارداد بست و v6 را بیرون داد.
این دعواها برای شما یعنی چه؟
- قاعده‌ها وسط کار عوض می‌شوند. کاربران Udio یک‌شبه دانلود را از دست دادند؛ فایل‌های مهم را همان وقت بایگانی کنید.
- مسئولیت انتشار با شماست. در پروندهٔ GEMA دادگاه Suno را مسئول دانست، نه کاربر را؛ اما آهنگی را که شبیه ترانه‌ای مشهور درآمده، سیستم‌های شناسایی پلتفرم‌ها به نام شما می‌گیرند.
کجا منتشر کنیم و چه چیزی آهنگ را پایین می‌کشد؟
اسپاتیفای
اسپاتیفای در اعلام مهر ۱۴۰۴ سه قاعده گذاشت: تقلید صدای یک خواننده فقط با اجازهٔ خود او مجاز است؛ فیلتر اسپم، آپلود انبوه، نسخه‌های تکراری و قطعه‌های عمداً کوتاه را هدف می‌گیرد (اسپاتیفای در ۱۲ ماه پیش از آن بیش از ۷۵ میلیون قطعهٔ اسپم حذف کرده بود)؛ و سهم هوش مصنوعی در وکال، ساز یا پس‌تولید از طریق توزیع‌کننده اعلام می‌شود و در نسخهٔ آزمایشی بخش Song Credits دیده می‌شود. به گفتهٔ خودش، هدف تنبیه کسانی نیست که مسئولانه از هوش مصنوعی استفاده می‌کنند.
یوتیوب
یوتیوب «موسیقی ساخته‌شده با هوش مصنوعی» را صریحاً در فهرست محتوایی آورده که باید اعلام شود: هنگام آپلود در YouTube Studio، در بخش Attributes گزینهٔ AI use را روی Yes بگذارید. به گفتهٔ یوتیوب، این برچسب مخاطب یا درآمد ویدئو را کم نمی‌کند. خطر اصلی برای درآمد، سیاست «محتوای غیراصیل» است که محتوای انبوه، تکراری و ساخته‌شده با قالب‌های کلیشه‌ای را از درآمد محروم می‌کند؛ مثل کانالی که هر روز ده آهنگ را روی یک عکس ثابت می‌گذارد.
اینستاگرام و توزیع‌کننده‌ها
متا از کاربران اینستاگرام و فیسبوک می‌خواهد صدای واقع‌نمایی را که دیجیتالی ساخته یا دست‌کاری شده، با برچسب هوش مصنوعی اعلام کنند و گفته اگر نکنند ممکن است با آن‌ها برخورد کند. توزیع‌کننده‌ها (واسطه‌هایی که آهنگ را به اسپاتیفای و اپل موزیک می‌رسانند) هر کدام قاعدهٔ خودشان را دارند؛ به گفتهٔ Suno، شرکت Believe و سرویس TuneCore که پیش‌تر در ۲۰۲۶ مدل‌های قبلی Suno را نمی‌پذیرفتند، حالا آهنگ‌های مدل تازه را توزیع می‌کنند. دیزر (Deezer) هم می‌گوید در ژوئن ۲۰۲۶ بیش از نیمی از آپلودهای روزانه‌اش تماماً ساخت هوش مصنوعی بوده و این قطعه‌ها را برچسب می‌زند و از پیشنهادهای الگوریتمی و پلی‌لیست‌های سردبیری کنار می‌گذارد.
پنج چیزی که آهنگ را پایین می‌کشد
- صدایی شبیه یک خوانندهٔ واقعی. اسپاتیفای بدون اجازهٔ خواننده آن را نمی‌پذیرد و Suno هم فقط مدل‌سازی از صدای خودتان را مجاز می‌داند (دربارهٔ مرزهای کلون صدا، مطلب دوبلهٔ فارسی با هوش مصنوعی را بخوانید).
- نام هنرمند در پرامپت، عنوان یا توضیح. Suno می‌گوید پرامپت با نام هنرمند را هیچ‌وقت نپذیرفته و قراردادش منسوب کردن آهنگ به دیگری را ممنوع کرده است.
- ثبت در Content ID. طبق قرارداد Suno ممکن است خروجی مشابه برای کاربر دیگری هم ساخته شود و ثبتش به ادعای ناخواسته علیه ویدئوی دیگران برسد؛ Soundraw آن را در همهٔ پلن‌ها ممنوع کرده است.
- شعر دیگران. راهنمای Suno هشدار می‌دهد درآمدزایی از آن می‌تواند به بسته شدن کانال و رفتن نامتان به فهرست سیاه توزیع‌کننده‌ها برسد.
- انتشار انبوه و تکراری، که هم فیلتر اسپاتیفای می‌گیرد و هم سیاست یوتیوب.
چک‌لیست انتشار امن آهنگ هوش مصنوعی
- پلن را قبل از ساخت درست کنید. آهنگی که به تبلیغ، کانال درآمددار یا اسپاتیفای می‌رود، از اول با پلن پولی ساخته شود. برای انتخاب پلن، حساب‌وکتاب پلن‌های رایگان و پولی را ببینید.
- فقط از مسیر رسمی دانلود کنید و به واترمارک یا متادیتای فایل دست نزنید.
- پرونده نگه دارید: تاریخ ساخت، پلن و رسید پرداخت، پرامپت، شعر، فایل‌ها و نسخهٔ PDF شرایط استفاده در همان روز؛ اگر ادعایی پیش آمد، همین پرونده سند شماست.
- شعر را خودتان بنویسید یا اجازهٔ کتبی شاعر را بگیرید؛ اگر از چت‌بات کمک گرفتید، بازنویسی کنید. نام و صدای دیگران را هم نه در پرامپت بیاورید، نه در عنوان.
- سهم انسانی را بالا ببرید: استم‌ها را جدا کنید (در خود Suno یا با Lalal.ai (لالال))، در نرم‌افزار آهنگسازی (DAW) بچینید، ساز یا صدای خودتان را اضافه کنید و فایل پروژه را نگه دارید.
- استفاده از هوش مصنوعی را اعلام کنید (AI use در یوتیوب، برچسب هوش مصنوعی در اینستاگرام، بخش اعتبار در فرم توزیع‌کننده) و قوانین مقصد را همان روز بخوانید.
- برای سفارش مشتری، در قرارداد بنویسید که بخشی از موسیقی با هوش مصنوعی ساخته شده؛ حقی بیش از آنچه ابزار به خودتان داده، به مشتری نمی‌رسد.
ساخت آهنگ فارسی با هوش مصنوعی: تلفظ را چطور درست کنیم؟
ادعای «به هر زبانی می‌خواند» تضمین تلفظ درست فارسی نیست؛ هر ابزار را اول با یک تکهٔ کوتاه امتحان کنید. طبق صفحهٔ Suno در هوش یاب، تلفظ فارسی‌اش بیشتر وقت‌ها قابل قبول است، اما روی کلمه‌های سخت و تحریر گاهی می‌لغزد. این کارها کمک می‌کنند:
- در حالت Custom، شعر را با خط فارسی در بخش Lyrics بگذارید و سبک، سرعت (BPM)، حال‌وهوا و سازها را در Style بنویسید. جنسیت خواننده را در Advanced Options (گزینهٔ Vocal Gender) و سازهای ناخواسته را در Exclude تعیین کنید.
- سطرها را کوتاه و هم‌وزن نگه دارید و بخش‌ها را با برچسب‌هایی مثل [Verse] و [Chorus] که کاربران Suno زیاد به کار می‌برند جدا کنید.
- کلمه را همان‌طور بنویسید که باید خوانده شود («می‌خوام» به‌جای «می‌خواهم»)، روی کلمه‌های دوپهلو اِعراب بگذارید («مِهر» یا «مُهر») و اگر باز اشتباه خواند، همان کلمه را با حروف لاتین امتحان کنید.
- چند نسخه بسازید و فقط سطر خراب را اصلاح کنید؛ v6 می‌تواند یک کلمه یا سطر را بدون ساخت دوبارهٔ کل آهنگ عوض کند.
مثلاً «ما باکیفیت‌ترین قهوه را با مناسب‌ترین قیمت عرضه می‌کنیم» در آواز می‌شکند، اما «یه فنجون، یه لبخند / صبحت با ما قشنگ‌تره» کوتاه و قابل تکرار است.
پرامپت جینگل: یک جینگل ۲۰ ثانیه‌ای برای ریلز اینستاگرام [نام کسب‌وکار: کافه نارنج] بساز. سبک: پاپ شاد و گرم، حدود ۱۱۰ ضرب در دقیقه، با گیتار آکوستیک، کف‌زدن و بیس نرم. خواننده: زن، صدای روشن و صمیمی، تلفظ واضح. شعر فقط همین دو سطر باشد: «یه فنجون، یه لبخند / صبحت با ما قشنگ‌تره». در پایان دو ثانیه موسیقی بی‌کلام برای نمایش لوگو بگذار. شبیه هیچ خواننده یا آهنگ مشخصی نباشد.
پرامپت موسیقی زمینه: یک قطعهٔ بی‌کلام ۶۰ ثانیه‌ای برای پس‌زمینهٔ پادکست [موضوع: کسب‌وکارهای کوچک] بساز: لوفای آرام، حدود ۸۵ ضرب در دقیقه، با پیانوی نرم و درام ملایم، بدون خواننده و بدون اوج ناگهانی تا صدای گوینده را نپوشاند.
در حالت Custom، سبک را می‌توانید به انگلیسی در Style بنویسید:
upbeat warm pop jingle, 110 bpm, acoustic guitar, handclaps, soft bass, bright friendly female vocal, clear diction, short instrumental ending
نام، سرعت و سازها را با کار خودتان عوض کنید، اما جملهٔ «شبیه هیچ خواننده‌ای نباشد» را نگه دارید. نمونه‌های بیشتر در پرامپت‌های موسیقی هوش یاب هست؛ برای ویدئوی داستانی هم راهنمای ویدئوی داستانی یکدست را ببینید.
جمع‌بندی: اول پلن، بعد ساخت، بعد پرونده
کپی‌رایت آهنگ هوش مصنوعی هنوز جواب نهایی ندارد، اما قاعدهٔ عملی روشن است: قرارداد ابزار می‌گوید چه کاری مجاز است و سهم خودتان تعیین می‌کند قانون از چه چیزی دفاع کند. برای کار تجاری با پلن پولی بسازید، از مسیر رسمی دانلود کنید، شعر را خودتان بنویسید، استفاده از هوش مصنوعی را اعلام کنید و Udio را فعلاً برای انتشار کنار بگذارید.
قدم بعدی: کار خودتان را در هوش یاب بنویسید، مثلاً «برای پادکستم موسیقی بی‌کلام بساز»، تا ابزار مناسب و نقشهٔ راهش را با پرامپت آماده بگیرید.
پرسش‌های پرتکرار
آهنگی را که با پلن رایگان Suno ساختم، می‌توانم در اینستاگرام یا یوتیوب بگذارم؟
فقط اگر استفاده‌تان شخصی و بی‌درآمد باشد. شرایط Suno خروجی پلن رایگان را به استفادهٔ «شخصی و غیرتجاری» محدود کرده و مالک این آهنگ‌ها خود Suno است. پیج کاری، تبلیغ محصول یا کانال درآمددار استفادهٔ تجاری حساب می‌شود و اشتراکی که بعداً بخرید، به‌طور پیش‌فرض حق تجاری آهنگ‌های قبلی را نمی‌دهد.
آهنگ ساخته‌شده با هوش مصنوعی را می‌شود در اسپاتیفای منتشر کرد؟
بله، اگر ابزار اجازه داده باشد. آهنگی را که در Suno با پلن Pro یا Premier ساخته و از مسیر رسمی دانلود کرده‌اید، می‌توانید با توزیع‌کنندهٔ دلخواه منتشر کنید؛ در ElevenLabs این حق از پلن Creator شروع می‌شود و Udio در هیچ پلنی اجازه نمی‌دهد. اسپاتیفای هم تقلید صدای خواننده بدون اجازه و آپلود انبوه را نمی‌پذیرد.
اگر اشتراک Suno را لغو کنم، حق آهنگ‌هایم از بین می‌رود؟
نه. طبق شرایط استفادهٔ Suno، حق تجاری آهنگی که در دورهٔ اشتراک ساخته و به‌طور مجاز دانلود کرده‌اید دائمی است و با لغو یا کاهش پلن از بین نمی‌رود. اما طبق راهنمای Suno این حق به آهنگی تعلق می‌گیرد که در دورهٔ اشتراک دانلود شده باشد؛ پس فایل‌های لازم را پیش از لغو دانلود و بایگانی کنید.
آهنگ هوش مصنوعی را می‌شود به نام خودم ثبت کرد؟
فقط بخش‌هایی را که خودتان ساخته‌اید. ادارهٔ کپی‌رایت آمریکا پرامپت را کافی نمی‌داند، ولی شعر، ملودی و چیدمان یا تغییر خلاقانهٔ شما را قابل حمایت می‌داند و Suno هم می‌گوید شعری که خودتان نوشته‌اید مال شماست و معمولاً قابل ثبت است. قانون ۱۳۴۸ ایران بر پدیدآورندهٔ انسانی بنا شده و دربارهٔ هوش مصنوعی حرفی ندارد؛ برای ثبت رسمی با وکیل مشورت کنید.
چرا Udio اجازهٔ دانلود نمی‌دهد و کی باز می‌شود؟
Udio پس از توافق آبان ۱۴۰۴ با یونیورسال دانلود را بست تا به پلتفرمی «دیواردار» برسد که آهنگ در آن فقط داخل سایت شنیده و با لینک فرستاده می‌شود. شرایط فعلی‌اش دانلود و انتشار در یوتیوب، اینستاگرام، تیک‌تاک و اسپاتیفای را منع کرده و پلتفرم مجوزدار وعده‌داده‌شده برای ۲۰۲۶ تا شهریور ۱۴۰۵ نیامده است؛ تاریخی هم برای بازگشت دانلود اعلام نشده.
منابع
- شرایط استفادهٔ Suno، مؤثر از ۳ سپتامبر ۲۰۲۶
- اعلام سهمیهٔ دانلود Suno (اوت ۲۰۲۶)
- شرایط استفادهٔ Udio، بازنگری ۱۲ نوامبر ۲۰۲۵
- پلن‌ها و مالکیت کپی‌رایت در AIVA
- گزارش ادارهٔ کپی‌رایت آمریکا دربارهٔ کپی‌رایت‌پذیری (ژانویهٔ ۲۰۲۵)
- متن قانون حمایت حقوق مؤلفان و مصنفان و هنرمندان (۱۳۴۸)
- سیاست‌های اسپاتیفای دربارهٔ موسیقی هوش مصنوعی
- راهنمای یوتیوب برای اعلام محتوای هوش مصنوعی
